Không để trẻ tử vong do viêm phổi

  • Viêm phổi là mối đe dọa lớn trên toàn thế giới, với gần 1 triệu ca tử vong hàng năm ở trẻ dưới 5 tuổi1. Tại Việt Nam, mỗi ngày, có tới 11 trẻ em dưới 5 tuổi tử vong do viêm phổi2.
  • Vắc-xin phòng ngừa viêm phổi do vi khuẩn phế cầu được khuyến cáo sử dụng cho nhóm đối tượng có nguy cơ cao là trẻ nhỏ3
  • Liên minh Toàn cầu về Phòng chống Viêm phổi được thành lập năm 2009 nhằm nâng cao nhận thức về những gánh nặng của viêm phổi. Có hơn 140 tổ chức phi chính phủ, tổ chức xã hội dân sự, học viện, cơ quan chính phủ và các hiệp hội, Liên minh đã huy động toàn cầu hưởng ứng Ngày Thế giới Phòng chống Viêm phổi, được tổ chức vào ngày 12 tháng 11 hàng năm2

Đáp lại lời kêu gọi từ Liên minh Toàn cầu Phòng chống Viêm phổi ở Trẻ em, nhân Ngày Phòng chống Viêm phổi Thế giới 12/11/2016, Hội Y học Dự phòng Việt Nam phối hợp với VPĐD GSK Pte Ltd tại TP Hồ Chí Minh và BS. Trương Hữu Khanh, Trưởng khoa nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi Đồng 1 tổ chức buổi họp báo với chủ đề “Phòng chống viêm phổi, bảo vệ trẻ em”.

Buổi họp báo nhằm mục đích cung cấp kiến thức, nâng cao sự hiểu biết cũng như giải đáp thắc mắc của mọi người về bệnh viêm phổi cũng như vi khuẩn phế cầu – tác nhân hàng đầu gây viêm phổi, cùng tác hại của các bệnh lý khác do phế cầu gây ra; từ đó đưa ra phương pháp phòng ngừa, chung tay cùng cộng đồng quốc tế phòng chống, đẩy lùi nguy cơ nhiễm bệnh do vi khuẩn phế cầu cho trẻ em Việt Nam; đồng thời nêu rõ và nhấn mạnh vai trò quan trọng của vắc-xin ngừa vi khuẩn phế cầu trong việc giảm thiểu hậu quả do bệnh viêm phổi và các bệnh do vi khuẩn phế cầu gây ra.

Viêm phổi là bệnh lý nhiễm trùng đường hô hấp phổ biến ở trẻ nhỏ; các dấu hiệu của viêm phổi là ho nhiều, ho ra đờm, khó thở, thở nhanh, đau ngực, đau cơ, mệt mỏi, sốt cao, ớn lạnh, vã mồ hôi… khá gần với những triệu chứng cảm cúm thông thường nên dễ gây nhầm lẫn hoặc xem nhẹ, bỏ qua. Viêm phổi có thể do nhiều loại mầm bệnh khác nhau gây ra, bao gồm vi khuẩn, vi-rút, nấm và ký sinh. Bệnh viêm phổi do vi khuẩn và vi-rút thường lây qua chất dịch phát tán từ mũi hoặc miệng người bệnh. Trong đó, vi khuẩn phế cầu (Streptococcus pneumoniae) là vi khuẩn hàng đầu gây viêm phổi ở trẻ nhỏ.4

Vi khuẩn phế cầu không chỉ gây viêm phổi mà còn gây nên những bệnh nguy hiểm ở trẻ em với tỷ lệ tử vong cao nếu không được điều trị kịp thời: viêm màng não, nhiễm trùng máu...

Viêm màng não do phế cầu  - bệnh gây tử vong ở trẻ em dưới 1 tuổi, ước tính trong 100,000 trẻ thì có 10 trẻ bị viêm màng não do phế cầu khuẩn. Nhiễm trùng máu do vi khuẩn phế cầu chiếm 12% - 16% các bệnh do vi khuẩn phế cầu gây ra ở trẻ em từ 2 tuổi trở xuống4

Theo Bác sĩ Trương Hữu Khanh, Trưởng khoa nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi Đồng 1 thì: “Phế cầu là vi khuẩn thường trú trong hầu họng người lớn và trẻ em, lan truyền nhiều nhất qua đường không khí (ho, hắt hơi) và lây lan thông qua việc tiếp xúc với người bị bệnh hoặc người khỏe mạnh mang vi khuẩn phế cầu trong người. Viêm phổi do vi khuẩn phế cầu vô cùng nguy hiểm, với tỷ lệ tử vong lên đến 10-20% ở trẻ nhỏ.”

Trước khi có vắc-xin phòng ngừa, các bệnh lý do phế cầu nói chung và viêm phổi nói riêng có tác động nặng nề đến cộng đồng: trẻ em bệnh tật, đau đớn kéo dài, nặng sẽ tử vong, nếu may mắn khỏi bệnh vẫn ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ; việc chăm sóc trẻ bệnh kéo dài sẽ làm giảm năng suất lao động, và cùng lúc đó là những mất mát về thời gian, tiền bạc và cả áp lực về tinh thần không ai muốn gặp phải.

Đáng lo hơn, vi khuẩn phế cầu ngày càng gia tăng mức độ đề kháng với các loại kháng sinh, gây khó khăn trong việc điều trị và tạo áp lực gánh nặng lên ngành y tế và toàn xã hội khi các loại kháng sinh điều trị ngày càng trở nên kém hiệu quả.

GS. TS Nguyễn Trần Hiển, Chủ tịch Hội Y học Dự phòng Việt Nam cho biết: “Chúng ta cần đẩy mạnh truyền thông những biện pháp toàn diện phòng ngừa viêm phổi chủ động như cho trẻ bú mẹ hoàn toàn trong những tháng đầu đời; đưa trẻ đi chủng ngừa văc-xin phế cầu từ sớm để phòng viêm phổi cũng như các bệnh do vi khuẩn phế cầu, không để thêm trẻ nhỏ phải chết do những căn bệnh truyền nhiễm có thể phòng ngừa được.”

Ông James Strenner, Trưởng Đại diện GSK Pte Ltd tại TP Hồ Chí Minh cho biết: “Một trong những giá trị của GSK là chúng tôi luôn đặt quyền lợi của bệnh nhân lên trên hết. Bất cứ một bệnh nhân nào cho dù họ sinh sống ở đâu đều nhận được những viên thuốc, những liều vắc-xin có chất lượng như nhau. Tôi mong muốn giúp cho từng người dân hiểu được giá trị của chủng ngừa trong việc chăm sóc sức khỏe cho chính mình, cho người thân và đặc biệt là cho trẻ em.”

Thông tin tham khảo

1, http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs331/en/(access date: Oct 21, 2016)

2. http://www.unicef.org/vietnam/vi/media_19989.html (access date: Oct 21, 2016)

3. https://www.thoracic.org/patients/patient-resources/resources/top-pneumonia-facts.pdf(access date: Oct 21, 2016)

http://www.cdc.gov/vaccines/pubs/pinkbook/pneumo.html (access date: Oct 21, 2016)

Thông tin thêm – Ngày Phòng chống Viêm phổi Thế giới 12/11:

Ngày Phòng chống Viêm phổi Thế giới được phát động từ năm 2009 để nâng cao nhận thức của cộng đồng đối với bệnh viêm phổi, thúc đẩy và hành động thiết thực trong việc để bảo vệ, phòng chống và chữa trị bệnh viêm phổi. Để biết thêm thông tin vui lòng truy cập trang web: www.worldpneumoniaday.org.

Thông tin thêm về GlaxoSmithKline (GSK):

GSK – một trong những công ty dược phẩm và chăm sóc sức khỏe dựa trên nghiên cứu và phát triển hàng đầu thế giới – cam kết cải thiện sức khỏe con người, giúp mọi người làm được nhiều việc hơn, cảm thấy tốt hơn và sống lâu hơn. Để biết thêm thông tin, truy cập website www.vn.gsk.com